Ιδρυτική Διακήρυξη
Το Κέντρο Ευρωπαϊκών Μελετών και Σπουδών «Ιωάννης Καποδίστριας»
Το Κέντρο Ευρωπαϊκών Μελετών και Σπουδών «Ιωάννης Καποδίστριας» ιδρύθηκε το 1994 με πρωτοβουλία του Δρ. Κώστα Ζηλεμένου, ως Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου – Αστική Εταιρεία μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα. Αποτελεί Μη Κυβερνητικό Οργανισμό (ΜΚΟ) και φέρει τιμητικά το όνομα του πρώτου Κυβερνήτη της Ελλάδας, Ιωάννη Καποδίστρια, αναγνωρίζοντας τον ως πρωτοπόρο ευρωπαϊστή και οραματιστή της Ευρωπαϊκής Ιδέας του 19ου αιώνα.
Αποστολή του Κέντρου είναι η μελέτη και η διάδοση του ελληνικού και του ευρωπαϊκού πολιτισμού σε όλες του τις εκφάνσεις – ιστορικές, θεσμικές, επιστημονικές, περιβαλλοντικές και καλλιτεχνικές.
Το Κέντρο συνεργάζεται ενεργά με:
- Δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς
- Ελληνικά και ξένα πανεπιστήμια
- Ερευνητικά ινστιτούτα και διεθνείς οργανισμούς
Η δομή του περιλαμβάνει τρία βασικά Τμήματα:
- Ιστορίας & Θεσμών
- Έρευνας, Τεχνολογίας & Περιβάλλοντος
- Τεχνών & Πολιτισμού
Από την ίδρυσή του έως σήμερα, το Κέντρο έχει διοργανώσει πλήθος συνεδρίων, ημερίδων, εκπαιδευτικών σεμιναρίων και προγραμμάτων με θεματικές που καλύπτουν:
- Κοινωνικο-ιστορικά ζητήματα
- Πολιτισμό & καλλιτεχνική δημιουργία
- Ενεργειακή ασφάλεια
- Προστασία του περιβάλλοντος
Παράλληλα, συμμετέχει ενεργά σε αναπτυξιακά προγράμματα σε χώρες της Βαλκανικής και την Τουρκία, σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Αναπτυξιακής Συνεργασίας του Υπουργείου Εξωτερικών (ΥΔΑΣ) και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ιδρυτική Διακήρυξη (1994) : (απόσπασμα)
Από τις Αμφικτυονίες ως το Maasticht, οι σχέσεις των ευρωπαϊκών κρατών διήνυσαν πολλούς αιώνες για να ωριμάσουν στη σημερινή μορφή της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Αν από την επομένη του Β' παγκοσμίου πολέμου ο Churchill, ο Monnet και ο Schumann με την υποστήριξη των Adenauer, De Gasperi και De Gaulle προώθησαν την ευρωπαϊκή ιδέα, ο Ιωάννης Καποδίστριας, μετέπειτα πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδος, είχε ήδη διακριθεί από το πρώτο τέταρτο του 19ου αιώνα ως ο κορυφαίος ευρωπαϊστής των νεοτέρων χρόνων της ιστορίας.
Ο Ιωάννης Καποδίστριας προσέφερε στην ευρωπαϊκή ιστορία τη συγκρότηση του επτανησιακού Κράτους, την ανεξαρτησία και την ουδετερότητα της Ελβετίας, την ομοσπονδιακή διάρθρωση του γερμανικού εθνους και την αποκατάσταση της ενότητας της Γαλλίας. Σ'αυτό το πολιτειακά και εθνικά θεμελιωμένο σχεδίασμα που βρήκε ανταπόκριση σε συνταγματικές ρυθμίσεις και πολιτικές πρακτικές, ο Ιωάννης Καποδίστριας εξάντλησε όλες τις δυνατότηες για ύφεση και σταδιακό ευρωπαϊκό αφοπλισμό, κατάργηση του δουλεμπορίου, εξάλειψη της πειρατείας, εδραίωση του ευρωπαϊκού συστήματος των ουδέτερων ευρωπαϊκών πολιτειακών ομοσπονδιών, κατάλυση της κλειστής τετραπλής συμμαχίας του 1815, δημόσια καταδίκη της αρχής των επεμβάσεων σε ξένες υποθέσεις, ίδρυση υπερεθνικού ευρωπαϊκού οργανισμού, υιοθέτηση του θεσμού της διαιτησίας ως μέσου επίλυσης των διεθνών διαφορών, θέσπιση συνταγματικών θεσμών για την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και βαθμιαία ανεξαρτητοποίηση των αποικιών.
Αυτός ο ευρωπαϊστής, πίστεψε για την πατρίδα του στην ανάγκη άσκησης απομυθοποιημένης πολιτικής εξουσίας από Έλληνες σε μια ιστορική καμπή συμπψηφισμού της απόλυτης μοναρχίας με τις επαναστατικές διακηρύξεις του 1789 που είχε ως αποτέλεσμα την εγκαθίδρυση της περιορισμένης συνταγματικής μοναρχίας.
Η σύζευξη αυτή του ευρωπαϊστή και του εγγυητή της απομυθοποιημένης άσκησης πολιτικής εξουσίας στο νεογέννητο κράτος των Ελλήνων, αποτελεί τον άξονα των επιλογών στους σκοπούς του Κέντρου Ευρωπαϊκών Μελετών & Σπουδών «Ιωάννης Καποδίστριας» σε μια τριλογία:
ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ - ΕΥΡΩΠΗ - ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ